Mục lục bài viết
Mật rỉ đường là gì?
Mật rỉ đường là sản phẩm phụ thu được trong quá trình sản xuất đường từ mía hoặc củ cải đường. Thành phần chính của mật rỉ đường gồm đường sucrose, glucose, fructose cùng nhiều khoáng chất như kali, canxi, magie và các nguyên tố vi lượng.
Trong sản xuất phân hữu cơ vi sinh, mật rỉ đường được sử dụng như nguồn cung cấp carbon dễ hấp thụ cho hệ vi sinh vật có lợi, giúp tăng tốc quá trình phân hủy chất hữu cơ.
Vai trò của mật rỉ đường trong quá trình ủ phân hữu cơ
Mật rỉ đường mang lại nhiều lợi ích trong quá trình ủ phân:
Cung cấp nguồn thức ăn cho vi sinh vật
Các chủng vi sinh vật có lợi như Bacillus, Lactobacillus, nấm men và vi khuẩn phân giải cellulose sử dụng đường trong mật rỉ làm nguồn năng lượng để sinh trưởng và phát triển.
Tăng tốc độ phân hủy chất hữu cơ
Khi vi sinh vật hoạt động mạnh, quá trình phân hủy các thành phần như rơm rạ, phân chuồng, lá cây và phụ phẩm nông nghiệp diễn ra nhanh hơn.
Giảm mùi hôi trong đống ủ
Vi sinh vật có lợi phát triển mạnh sẽ hạn chế sự phát triển của vi khuẩn gây thối, từ đó giảm mùi hôi và khí độc phát sinh.
Nâng cao chất lượng phân hữu cơ
Phân sau khi ủ thường có hàm lượng mùn cao hơn, cấu trúc tơi xốp và chứa nhiều vi sinh vật có ích cho đất trồng.
Nguyên liệu cần chuẩn bị
Để ủ phân hữu cơ vi sinh bằng mật rỉ đường cần chuẩn bị:
- Phân bò, phân gà hoặc phân heo đã xử lý sơ bộ.
- Rơm rạ, cỏ khô, lá cây hoặc phụ phẩm nông nghiệp.
- Chế phẩm vi sinh EM hoặc các chế phẩm vi sinh chuyên dùng.
- Mật rỉ đường.
- Nước sạch.
- Bạt che hoặc khu vực ủ phù hợp.
Công thức pha mật rỉ đường với men vi sinh
Một công thức phổ biến được nhiều hộ sản xuất áp dụng:
- Mật rỉ đường: 1 lít.
- Chế phẩm EM gốc: 1 lít.
- Nước sạch: 18 – 20 lít.
Khuấy đều hỗn hợp và để hoạt hóa từ 12 – 24 giờ trước khi sử dụng.
Quy trình ủ phân hữu cơ bằng mật rỉ đường
Bước 1: Chuẩn bị nguyên liệu
Cắt nhỏ rơm rạ hoặc phụ phẩm hữu cơ để tăng diện tích tiếp xúc và giúp vi sinh vật hoạt động hiệu quả hơn.
Bước 2: Phối trộn nguyên liệu
Trộn đều phân chuồng với nguyên liệu hữu cơ theo tỷ lệ phù hợp.
Độ ẩm ban đầu nên duy trì khoảng 50 – 60%. Có thể kiểm tra bằng cách nắm chặt nguyên liệu, thấy kết khối nhẹ nhưng không chảy nước.
Bước 3: Phun dung dịch mật rỉ đường và vi sinh
Phun đều dung dịch EM đã pha mật rỉ đường lên từng lớp nguyên liệu trong quá trình chất đống.
Đảm bảo dung dịch được phân bố đồng đều để vi sinh vật phát triển trên toàn bộ đống ủ.
Bước 4: Tiến hành ủ
Đống ủ nên có chiều cao từ 1,2 – 1,5 m.
Dùng bạt che để giữ nhiệt và độ ẩm.
Trong 3 – 7 ngày đầu, nhiệt độ đống ủ có thể tăng lên 50 – 70°C, giúp tiêu diệt nhiều mầm bệnh và hạt cỏ dại.
Bước 5: Đảo trộn định kỳ
Đảo trộn sau mỗi 7 – 10 ngày để bổ sung oxy cho vi sinh vật hiếu khí.
Nếu đống ủ quá khô, có thể bổ sung thêm dung dịch mật rỉ đường pha loãng.
Thời gian ủ phân hữu cơ
Tùy thuộc vào nguyên liệu và điều kiện môi trường:
- Ủ thông thường: 45 – 60 ngày.
- Ủ có bổ sung vi sinh và mật rỉ đường: 25 – 40 ngày.
Phân được xem là hoai mục khi:
- Có màu nâu sẫm hoặc đen.
- Không còn mùi hôi.
- Kết cấu tơi xốp.
- Nhiệt độ trở về gần nhiệt độ môi trường.
Những lưu ý khi sử dụng mật rỉ đường để ủ phân
Không sử dụng quá nhiều mật rỉ đường
Lượng đường quá cao có thể làm mất cân bằng hệ vi sinh và gây hiện tượng lên men yếm khí.
Duy trì độ ẩm thích hợp
Độ ẩm quá thấp làm giảm hoạt động của vi sinh vật, trong khi quá cao dễ phát sinh mùi hôi.
Đảo trộn định kỳ
Đảo trộn giúp cung cấp oxy và đảm bảo quá trình phân hủy diễn ra đồng đều.
Chọn mật rỉ đường chất lượng
Nên sử dụng mật rỉ đường có hàm lượng đường cao, không pha tạp chất và không bị lên men hư hỏng.
Kết luận
Mật rỉ đường là nguồn dinh dưỡng quan trọng giúp kích thích sự phát triển của vi sinh vật trong quá trình ủ phân hữu cơ. Khi kết hợp đúng tỷ lệ với chế phẩm vi sinh và duy trì điều kiện ủ phù hợp, mật rỉ đường giúp rút ngắn thời gian hoai mục, giảm mùi hôi và nâng cao chất lượng phân bón. Đây là giải pháp hiệu quả giúp tận dụng phụ phẩm nông nghiệp, giảm chi phí sản xuất và cải tạo đất bền vững.
Thông Tin Liên Hệ
CÔNG TY TNHH HÓA CHẤT THUẬN NAM
📍 Địa chỉ: 1/11D, Tổ 8B, KP3, Trảng Dài, Biên Hòa, Đồng Nai
📞 Hotline/Zalo: 0938 414 118
📧 Email: thunaco@gmail.com
🌐 Website: https://hoachatthuannam.com
